Adaptacja – co to jest?

Absolwentka Budownictwa oraz studentka 1 roku Inżynierii Środowiska na Politechnice Krakowskiej.Senator studencki w Senacie PK, Przewodnicząca Samorządu Studenckiego Politechniki Krakowskiej, członek Rady Dialogu z Młodym Pokoleniem II kadencji. Prywatnie kierowca z zamiłowania, niespełniona artystka oraz aktorka występująca na deskach amatorskiego teatru. Nie wychodzi z domu bez kubka gorącej zielonej herbaty oraz szpilek.

Rozpoczęcie każdego ważnego etapu w naszym życiu może wywoływać dodatkowy stres. Człowiek przeważnie potrzebuje kilku miesięcy, by zaadaptować się do tej zmiany i się do niej przyzwyczaić, nie odczuwając dyskomfortu psychicznego. 


Czym jest adaptacja społeczna?

Adaptacja społeczna to proces dostosowywania jednostki lub grupy do funkcjonowania w zmienionym środowisku społecznym, obejmujący przekształcenia jej wewnętrznej struktury lub sposobów działania.

Istnieją dwa typy adaptacji społecznej: czynna oraz bierna.

Czynne dostosowanie się oznacza, że osoba nie tylko akceptuje normy i wartości nowego środowiska społecznego, ale na ich podstawie buduje swoje działania i nawiązuje relacje z ludźmi. Krąg komunikacji takiej osoby jest szeroki. Wynikiem czynnego dostosowania jest harmonijna jedność z ludźmi i światem. 

Bierne dostosowanie się oznacza, że osoba akceptuje normy i wartości danego środowiska społecznego, lecz nie dąży do zmiany czegokolwiek. Taki typ adaptacji przejawia się w obecności łatwych, prostów celów oraz czynności. Krąg komunikacji takiej osoby jest o wiele węższy niż w przypadku czynnego dostosowania się. 

Studenci są przede wszystkim narażeni na tzw. zaburzenia adaptacyjne. Są na nie szczególnie podatni podczas rozpoczynania studiów na uczelni oraz kończenia swojego procesu kształcenia i rozpoczęcia pracy zawodowej. Te dwie sytuacje wiążą się ze sporymi zmianami oraz dużymi krokami w stronę niezależności i samodzielności. 

Początek studiów to przełomowy oraz bardzo stresujący etap w życiu każdego studenta.Wpływa na to wiele czynników, takich jak: opuszczenie rodzinnego domu, zmiana otoczenia, zwiększenie odpowiedzialności za swoje czyny, życie czy finanse. To właśnie takie czynniki mogą spowodować powstanie zaburzenia adaptacyjnego. 

Zaburzeniu adaptacyjnemu towarzyszą symptomy, które utrudniają zaadaptowanie się w nowym otoczeniu, ponadto utrudniają one efektywne działanie. 

Czym się objawiają?


Objawy możemy wyróżnić przez pryzmat trzech kategorii: symptomy dotyczące myśli, nastroju oraz zachowania.

Objawy w kręgu myśli:

  • obniżenie samooceny,
  • poczucie osamotnienia,
  • dekoncentracja.

Objawy w kręgu nastroju:

  • przygnębienie,
  • smutek,
  • napięcie,
  • niepokój,
  • bezradność,
  • poczucie krzywdy,
  • pogorszenie nastroju (zwłaszcza wieczorami),
  • pustka emocjonalna, bądź przeciwnie – silne uczucie frustracji i gniewu.

Objawy w kręgu zachowania:

  • gorsze funkcjonowanie społeczne,
  • izolowanie się,
  • nagła zmiana trybu życia,
  • zmiana hierarchii wartości,
  • postępowanie wbrew swoim wartościom,
  • porzucenie niektórych ról społecznych.

Jak zapobiec zaburzeniom adaptacyjnym przy początku studiów?

Połową sukcesu zawsze jest odpowiednia profilaktyka. Dzięki temu można zniwelować rozwój czynników, które przyczyniają się do wzrostu natężenia stresu!

  • Przed rozpoczęciem studiów zapoznaj się otoczeniem oraz okolicą, w której będziesz się uczyć i mieszkać.
  • Poszukaj kontaktu ze starszymi koleżankami i kolegami (na przykład poprzez fora internetowe), którzy odpowiedzą na Twoje pytania, rozwieją wątpliwości i pozwolą poczuć Ci się pewniej oraz stabilniej.
  • Znajdź swoje miejsce, w którym będziesz czuł się komfortowo i bezpiecznie. Zastanów się, czy wolisz mieszkasz w mieszkaniu, czy w akademiku. Zapoznaj się z potencjalnymi współlokatorami. 
  • Zaplanuj swój budżet – sporządzaj listę swoich wydatków. Dzięki temu będziesz zorientujesz się, czy właściwie gospodarujesz swoim budżetem. 
  • Nie odcinaj się od ludzi! Początek studiów to wspaniała przygoda! Integruj się z grupą, zapisuj się do organizacji bądź kół naukowych.

Jakie mogą być skutki nieleczonych zaburzeń adaptacyjnych?

Najboleśniejszym skutkiem nieleczonych zaburzeń adaptacyjnych jest cierpienie osoby nim obciążonej. Taka osoba jest pozbawiona możliwości normalnego przeżywania swojego życia: nie jest efektywna, łatwo wchodzi w konflikty, często reaguje nieadekwatnie do sytuacji. Wiąże się to często z utratą pracy lub przerwaniem procesu kształcenia na studiach.

Jak wygląda leczenie zaburzeń adaptacyjnych?

Często zdarza się, że lekarz proponuje takiej osobie farmakoterapię. Ma ona za zadanie zwiększyć zdolności adaptacyjne, zmniejszyć poczucie bezradności, lęku czy napięcia. Zaburzeń adaptacyjnych nie leczy się doraźnie. Takie leczenie często odbywa się przy psychoterapii, która ma go wzmocnić i pomóc funkcjonować w sytuacjach niekomfortowych. 

Do kogo zwrócić się o pomoc?

Jeśli podejrzewasz, że możesz cierpieć na zaburzenia adaptacyjne, warto poznać poniższe możliwości i zastanowić się, czy z którejś nie skorzystać.
Miejsca gdzie możesz szukać pomocy:

  • akademickie centrum wsparcia pomocy psychologicznej 
  • psycholog akademicki,
  • pomoc psychologiczna dostępna w ramach https://wsparciepsychologiczne.psrp.org.pl/ ,
  • warsztaty adaptacyjne dla studentów,
  • warsztaty kompetencyjne,
  • akacje, bądź wydarzenia podczas których będziesz mógł rozwijać swoje umiejętności miękkie,
  • psychoterapeuta,
  • ośrodek interwencji kryzysowej (zwłaszcza, jeśli czujesz, że jesteś na skraju wytrzymałości i obawiasz się, że mógłbyś sobie coś zrobić).

Źródła:

https://www.wiecjestem.us.edu.pl/zaburzenia-adaptacyjne-u-studentow

https://koon.ru/pl/osnovnye-problemy-socialnoi-adaptacii-pervokursnikov-problema-adaptacii/

https://scanmed.pl/2022/09/19/zaburzenia-adaptacyjne-z-czego-moga-wynikac/

Skip to content